ARB BOYAMA NEDİR? NE AMAÇLA YAPILIR?

ARB, aside dirençli bakteri kısaltması olarak kullanılan ve yaygın olarak tüberküloz basilinin gösterilmesi için kullanılan bir boyama tekniğidir.

Tüberküloz çok eski çağlardan beri bilinen bir enfeksiyon hastalığıdır. Halk arasında verem hastalığı olarak bilinen hav yoluyla bulaşan bir akciğer hastalığıdır.

Hastalığın etkeni Mycobacterium tuberculosis adı verilen bir bakteridir. Bu bakterilerin en önemli özellikleri;  yavaş üremeleri,aside dirençli olmalarıve hücre duvarlarında bol miktarda lipid içermeleridir.

Bakterinin asit-alkole dirençli boyanma özelliği; hücre duvarındaki  bol miktarda  mikolik asit ve lipit (yağ asidi) bulunmasına bağlıdır.

Bu yapılarından dolayı boyayı zor alırlar fakat boyandıktan sonra boyayı kolay kolay bırakmaz ve asit alkol karışımı ile yapılan renksizleştirme işlemine direnç gösterirler. ARB kısaltması, aside rezistan-dirençli boyama anlamında kullanılmaktadır.

Mikobakteri hücre duvar yapısı diğer Gram negatif ve pozitif bakterilere göre farklılık gösterir. Oldukça kalın ve lipofiliktir(yağ asitleri açısından zengin).

mikobakteri hücre duvar yapısı

ARB boyama kolay uygulanabilir olması, ucuz ve önemli tanısal yararı nedeniyle akciğer tüberkülozu tanısında en önemli inceleme yöntemidir ve uzun yıllardır en sık kullanılan yöntem Ehrlich-Ziehl-Neelson (EZN) tekniğidir.

ARB BOYAMA NASIL YAPILIR?

Akciğer tübekülozu düşünülen hastalarda ilk incelenecek örnek balgamdır. Balgam örneği tükürük olmamalı, akciğerlerden gelen balgam olmalıdır. Bu konuda hasta özellikle bilgilendirilmelidir.

Balgam örneği sabah herhangi bir şey yenmeden ve içilmeden verilmelidir.

Balgam örneği laboratuvara geldikten sonra yapılan işlemler şu şekildedir:

1-Laboratuvara gelen balgam örneği diğer bakterilerin (normal flora) ortadan kaldırılması ve mikobakterilerin yoğunlaştırılması için homojenizasyon dekontaminasyon adı verilen bir işleme alınır.

Sodyum hidroksit ve N-asetil sistein ile muamele edilen balgam örneğindeki diğer bakteriler ölür, asit ve alkali ortama dayanıklı mikobakteriler canlı kalır.

2-Örnek santrifüje edilir ve elde edilen çökelti lama yayılır.

3-Ehrlich Ziehl-Neelsen (EZN) yönteminde karbol fuksin boyası ile boyanır.

4-Lam alt tarafından 5 dakika boyunca ısıtılır. Boyadan buhar çıktığı görülmeli fakat kaynamamalıdır.

5-Lam sudan geçirildikten sonra asit-alkol karışımı dekolorize edilir. Sudan geçirilir.

6-Daha sonra zıt boya olarak metilen mavisi ile 1 dakika boyanır. Lam yıkanır ve kuruması için beklenir.

7-Aside dirençli basiller mavi zeminde pembe-kırmızı renkte görünürler.

ARB değerlendirme

Yayma incelemesi sonrasında pembe kırmızı basillerin görülmesi ARB görüldü veya ARB pozitif şeklinde rapor edilir fakat bu sonuç diğer mikobakteriler de asit ve alkole dirençli olduğu için kesin tüberküloz tanısını göstermez.

Bunu da Okuyun

GAİTA (DIŞKI) KÜLTÜRÜ NEDİR? NASIL YAPILIR?

İnsan dışkısı gaita veya feçes olarak  da adlandırılır. Feçes latince artıklar anlamına gelir.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.